Update
Na de uitspraak van de rechtbank Gelderland hebben verschillende andere rechters zich over het vraagstuk van opbouw van vakantiedagen na twee jaar ziekte gebogen. Intussen is drie keer geoordeeld dat geen vakantiedagen meer worden opgebouwd als geen loondoorbetalingsplicht meer bestaat (zie Rechtbank Noord-Nederland d.d. 19 december 2025, Rechtbank Rotterdam d.d. 5 februari 2026, en Rechtbank Rotterdam d.d. 24 februari 2026). Op 2 maart 2026 overwoog de kantonrechter te Rotterdam dat naar verwachting nog vaker over dit onderwerp zal worden geprocedeerd, tot de Hoge Raad uitsluitsel geeft. De kantonrechter heeft daarom het voornemen de volgende prejudiciële vraag te stellen aan de Hoge Raad: “Bouwt een arbeidsongeschikte werknemer – anders dan artikel 7:634 lid 1 BW bepaalt – vakantiedagen tegen loonwaarde op tijdens een slapend dienstverband?” (Rechtbank Rotterdam d.d. 2 maart 2026). Voordat de Hoge Raad zich hierover uitlaat, zal hierover onzekerheid blijven bestaan. We houden u op de hoogte van de verdere ontwikkelingen.
Wat is een slapend dienstverband?
Als een werknemer na twee jaar ziekte nog wel een arbeidsovereenkomst heeft, terwijl hij geen werk meer verricht en geen loon meer ontvangt, spreekt men van een ‘slapend dienstverband’. Na twee jaar ziekte stopt namelijk de loondoorbetalingsplicht voor de werkgever.
Volgens de Nederlandse wet: nee
In de wet is bepaald dat een werknemer alleen vakantiedagen opbouwt over de arbeidsduur waarover de werknemer loon ontvangt (artikel 7:634 lid 1 BW). Dit zou betekenen dat een werknemer die langdurig ziek is geen vakantiedagen meer opbouwt op het moment dat de loondoorbetalingsplicht van de werkgever tijdens ziekte eindigt. Dit is in principe na twee jaar ziekte, of, in geval van een loonsanctie van het UWV, na afloop van die loonsanctie. Dit zou betekenen dat de werknemer over de tijd dat het dienstverband na het einde van de loondoorbetalingsplicht tijdens ziekte ‘slapend’ wordt gehouden, geen vakantiedagen meer opbouwt.
Volgens de rechtbank Gelderland: ja
De rechtbank Gelderland oordeelde in augustus 2025 dat de wet op dit punt in strijd is met de Europese richtlijn 2003/88 (ook wel de Europese arbeidstijdenrichtlijn genoemd), en met rechtspraak van het Europese Hof van Justitie. Op basis van die Richtlijnen en uitspraken was de conclusie dat de rechter moest oordelen dat er wel vakantiedagen werden opgebouwd na het eindigen van een loondoorbetalingsplicht. Dat stelde de rechtbank voor een probleem: er is namelijk ook een regel die voorschrijft dat een rechter een richtlijn niet zo mag uitleggen dat deze in strijd is met de nationale wet.
De rechtbank vond daarop een oplossing in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Artikel 31 lid 2 van het Handvest luidt namelijk: ‘Iedere werknemer heeft recht op een beperking van de maximumarbeidsduur en op dagelijkse en wekelijkse rusttijden, alsmede op een jaarlijkse vakantie met behoud van loon’. Het Europese Hof van Justitie heeft bepaald dat de nationale rechter de rechtsbescherming voortvloeiend uit deze bepaling en de werking daarvan dient te waarborgen, zo nodig door een daarmee strijdige nationale regeling buiten toepassing te laten. En dat doet deze rechter: de Nederlandse bepaling wordt wegens strijd met het Handvest buiten toepassing gelaten. Conclusie: de zieke werknemer bouwt over de gehele ziekteperiode dat hij in dienst is – dus ook ná eindigen van de loondoorbetalingsplicht – volledig vakantie op.
Volgens de minister: nee
Hierover zijn vervolgens vragen gesteld aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Anders dan de rechtbank Gelderland, acht het kabinet de bepalingen over opbouw van vakantie in de Nederlandse wet níet in strijd met Europees recht. Volgens het kabinet zijn de bepalingen over vakantieopbouw in de Europese arbeidstijdenrichtlijn bedoeld voor opbouw van vakantiedagen over een periode dat er werk is of wordt verricht of in ieder geval voor de situatie dat er recht is op loon. Dit zou dus niet zien op opbouw van vakantie nadat de loondoorbetalingsplicht tijdens ziekte is verstreken. Het kabinet acht de Nederlandse vakantiewetgeving daarom niet in strijd met Europees recht, en vindt een wetswijziging op dit punt niet nodig.
En nu?
De rechter oordeelt het één, het kabinet ziet dat anders. Waar moet u vanuit gaan? Zeker weten doet niemand het, maar onze inschatting is dat er een reële kans is dat een volgende rechter die zich hierover buigt, zal oordelen dat er toch sprake is van vakantieopbouw tijdens een slapend dienstverband. Voorkom onnodige risico’s door dienstverbanden niet slapend te houden, maar te beëindigen. Zo weet u zeker dat u geen vakantiedagen hoeft uit te betalen aan werknemers die niet meer aan het werk zijn.
